Jesteś tutaj

Spotkanie Sekcji PTI-EDU - protokół

Dnia 06.07.2013 w Toruniu, w trakcie X konferencji Informatyka w Edukacji, odbyło się spotkanie członków i sympatyków Sekcji Edukacji Informatycznej PTI-EDU. W spotkaniu wzięło udział ponad 30 osób. Podstawowym celem spotkania było poznanie problemów i oczekiwań nauczycieli, którymi może zająć się Sekcja. W tym celu wydzielono 6 bloków tematycznych: szkoła podstawowa, gimnazjum, szkoła średnia, matura, e-learning, olimpiada informatyczna.

1. Szkoła podstawowa
a. Sporo godzin zajęć (kosztem gimnazjum i kolejnych poziomów edukacji).
b. Problemem jest powolny cykl zmian programów nauczania, czego skutkiem jest to, że program nauczania nie nadąża za rozwojem techniki i nie przystaje do poziomu edukacji uczniów w zakresie technologii informatycznych.
c. Ustawa nie precyzuje jak zrealizować zajęcia, gdy pracownia jest mniejsza niż ilość uczniów w klasie lub grupie ćwiczeniowej (co jest powszechne). Zdarza się, że uczniowie nawet nie mają krzeseł, nie mówiąc już o bezpośrednim dostępie do komputera.
d. Według organów nadzoru (ocena pracy nauczycieli), zajęcia w szkole podstawowej, a w szczególności w nauczaniu początkowym powinny skupiać się na nauce pisania i czytania. Z tego powodu nie pozwala się na poświęcenie całej godziny na pracę przy komputerze (mimo, że 1 z 17 godzin jest przeznaczona na wprowadzanie technik komputerowych).
e. Zgodnie z wytycznymi, zajęcia komputerowe mają jednocześnie służyć wykorzystaniu komputera do realizacji podstawowego programu nauczania początkowego (lub klas 4-6), a nie tylko nauczaniu technologii informatycznych.
2. Gimnazjum
a. Nie do końca słuszny wydaje się często obierany kierunek wykorzystania technologii informatycznych w nauczaniu, bo multimedialne materiały mozolnie opracowywanie przez nauczycieli wcale nie sprawiają, że uczniowie lepiej je wykorzystują i osiągają lepsze wyniki. Może powinni sami je robić? Problem ten został podniesiony w trakcie dyskusji o gimnazjach, choć wydaje się, że ma uniwersalny charakter. W przypadku gimnazjów zjawisko to może znacząco przybierać na sile ze względu na „ogólny profil zachowania ucznia”, a utrwalenie wzorców zachowania na tym etapie będzie miało wpływ na postawę ucznia w trakcie nauki w szkole średniej.
3. Szkoła średnia
a. Reforma nie zniwelowała różnic w poziomie przygotowania uczniów, a nie ma czasu na jego wyrównanie (godziny przesunięto na wcześniejsze etapy). W rezultacie trzeba zająć się podstawami, a nie kształceniem myślenia czysto algorytmicznego.
b. Ogólnie ruch w ramach reformy był w dobrym kierunku (zgodnym ze światowymi trendami), ale zbyt nagły.
c. Wymiar 30 godzin informatyki w szkole średniej jest zbyt mały by zrealizować program i cele w sytuacji, gdy uczniowie reprezentują znacznie zróżnicowany poziom i konieczne jest ponowne uzupełnianie podstaw. Czy będzie przeprowadzana jakakolwiek ewaluacja tej decyzji?
4. Matura
a. Matura jest pierwszym rzeczywistym i ustandaryzowanym punktem weryfikacji realizacji programu nauczania przez szkoły. Wyniki są słabe, ale z tendencją wzrostową. Jedną z przyczyn słabych wyników jest fakt, że przedmioty obieralne (w tym informatyka) są tylko na poziomie rozszerzonym, co znacznie podnosi poziom trudności egzaminu.
5. E-learning
a. E-learning powinien zawierać bardziej interaktywne formy, które będą aktywizowały pracę uczniów.
b. Uczniowie nie są przyzwyczajeni do zdalnego trybu pracy. W pewnym sensie szkoła ich demoralizuje pozwalając wielokrotnie zaliczać to samo.
c. Ponieważ szkoła jest od tego roku zobowiązana zrealizować 30 godzin przedmiotu, utworzenie systemów e-learningowych może być rozwiązaniem umożliwiającym spełnienie tego wymogu. Przykładowo może to pozwolić uczniowi (lub nauczycielowi) nadrobić materiał, którego nie udało się zrealizować na przykład ze względu na wycieczki czy zwolnienia lekarskich nauczyciela w trakcie roku szkolnego (zastępstwo). Dzięki dodatkowym treściom udostępnianym w formie e-learningowej nieobecny uczeń może łatwo nadrobić zaległości.
d. Podczas dyskusji wielokrotnie podkreślano potrzebę przeniesienia ciężaru tworzenia treści e-learningowych na ucznia i zdjęcia tego obowiązku z nauczyciela. Nauczyciel może tworzyć materiały do nauki on-line zlecając opracowania uczniom (np. jako Web questy), jednak nadal powinien inspirować i kontrolować powstający kontent (nauczyciel musi pozostać w roli mentora).
e. W systemie szkolnym brakuje odpowiednich wzorców, dobrych praktyk e-learningu, które mogą następnie być powielane przez nauczycieli.
f. Brakuje szkoleń i studiów doskonalących dla nauczycieli, gdzie mogliby poznać efektywne techniki e-learningowe.
g. Brakuje odpowiednich regulacji prawnych odnośnie stosowania e-learningu w szkołach (zwłaszcza na poziomie poniżej szkolnictwa wyższego).
6. Olimpiada informatyczna
a. Dlaczego tak mała liczba szkół startuje w olimpiadzie? Jedną z przyczyn może być brak związku między tematyką olimpiady, a tematami omawianymi na informatyce w szkole.
b. Jaki jest powód niskiej frekwencji na organizowanych warsztatach (np. algorytmicznych) dla nauczycieli i uczniów?
c. W trakcie dyskusji zauważono, że jeśli gdzieś na mapie Polski pojawi się dobry nauczyciel, tworzy się tam „zagłębie olimpijczyków”. Wynika z tego, że to na nauczycielu powinny skupić się akcje rozwijania systemu edukacji.
Ponadto, zgłoszono kilka uwag ogólnych, dotyczących wszystkich trzech poziomów edukacji:
• Spada zainteresowanie uczniów tematem zajęć z informatyki w szkole.
• Potrzebna jest diagnoza stanu edukacji informatyki w szkole. Konieczny jest system egzekucji programu nauczania – badanie realizacji programu.
• Mało chętnych na studia informatyczne o profilu nauczycielskim – trzeba więc edukować obecnych nauczycieli.

Zgłoszona lista problemów jest długa. Można je pogrupować w trzy główne bloki tematyczne:
• Nauczanie informatyki
• Wykorzystanie narzędzi informatycznych do wspomagania nauczania innych przedmiotów
• Przygotowanie nauczycieli informatyki
Proponuje się, by dalszą analizę problemów w ramach tych 3 grup przeprowadzić w trakcie II Zlotu PTI w Międzyzdrojach (20-22.09.2013). Celem tej analizy powinno być wypracowanie pomysłów na działania lub propozycji rozwiązań zgłoszonych problemów.

autorzy: Tomasz Klasa, Alicja Pituła